Το άλλο λουλούδι της άνοιξης

Greecejapan_Ume

Κείμενο-φωτογραφία: Γρηγόρης Α. Μηλιαρέσης

Υπάρχει άραγε κανείς που δεν ξέρει τις ανθισμένες κερασιές; Είναι ένα από τα πιο πολυδιαφημισμένα στοιχεία του ιαπωνικού πολιτισμού, τόσο από τους Ιάπωνες όσο και από τους επισκέπτες της χώρας, είναι φορτισμένες με όλων των ειδών τις αισθητικές, ιδεολογικές ή φιλοσοφικές σημασίες και το λουλούδι τους είναι ίσως μαζί με το Φούτζι (και, τώρα πια και με την Κίτι-τσαν ή «Hello Kitty») το πιο διαδεδομένο μοτίβο σε οτιδήποτε παράγεται στα ιαπωνικά νησιά. Όπως όμως συχνά συμβαίνει στην ιδιότροπη αυτή κουλτούρα, για τους ίδιους τους Ιάπωνες, ο πραγματικός αγγελιαφόρος της άνοιξης δεν είναι οι κερασιές: είναι οι συγγενικές τους δαμασκηνιές (ή «ιαπωνικές βερικοκιές» –το «Prunus mume» αποδίδεται εξίσου συχνά σαν «κινεζικό δαμάσκηνο» και σαν «ιαπωνικό βερίκοκο»), τα δέντρα που στα ιαπωνικά ονομάζονται «ούμε» (梅).

Μέχρι και την περίοδο Νάρα (710-794), όταν οι Ιάπωνες αναφέρονταν στην ανθοφορία που σηματοδοτούσε την αρχή της άνοιξης, εννοούσαν σχεδόν αποκλειστικά αυτή της δαμασκηνιάς –στο «Μανγιόσου» (万葉集), την παλιότερη ιαπωνική ποιητική συλλογή, οι αναφορές στις δαμασκηνιές είναι κατά πολύ πολλαπλάσιες από αυτές στις κερασιές. Και αυτό δεν είναι περίεργο δεδομένου ότι η ιδέα του «χανάμι» (花見), της αντίληψης των ανθισμένων δέντρων σαν αντικείμενο αισθητικής απόλαυσης προέρχεται από την Κίνα, ότι οι αριστοκράτες της εποχής αντλούσαν όλες τους τις πολιτισμικές αναφορές από εκεί και ότι οι Κινέζοι χρησιμοποιούσαν γι αυτό το λόγο τις δαμασκηνιές. Και παρότι σιγά-σιγά οι κερασιές άρχισαν να κερδίζουν έδαφος οι δαμασκηνιές παρέμειναν, ιδιαίτερα στα σιντοϊστικά τεμένη και στους σπιτικούς κήπους χάρη στην πεποίθηση ότι κρατούν μακριά τα κακά πνεύματα –αντίστοιχα, ο καρπός τους, το απίστευτα ξινό τουρσί ουμεμπόσι (梅干し) θεωρείται ότι κάνει πολύ καλό στην υγεία).

Προσωπικά δεν κάνω διακρίσεις: παρά τη διαφορά μεταξύ των λουλουδιών τους, οι ανθισμένες δαμασκηνιές δεν υστερούν σε ομορφιά από τις ανθισμένες κερασιές και γιατί να μην έχει κανείς μια ακόμα ευκαιρία να καθίσει κάτω από τα δέντρα να πιει ένα τσάι ή ένα ποτό και να απολαύσει το πρώτο φευγαλέο κλείσιμο του ματιού της άνοιξης μέσα στο χειμώνα (οι δαμασκηνιές προηγούνται των κερασιών και ανθίζουν ενώ η θερμοκρασία βρίσκεται ακόμα στα μονοψήφια νούμερα); Δεν μπορώ ωστόσο να μην εντυπωσιαστώ για μια ακόμα φορά με την πολύσημη φύση  του ιαπωνικού μηνύματος: μεγαλόφωνα, «άνοιξη» σημαίνει «ανθισμένες κερασιές» όμως χαμηλόφωνα σημαίνει «ανθισμένες δαμασκηνιές»∙ όποιος καταφέρει να ανιχνεύσει τη διαφορά ίσως αντιληφθεί κάτι περισσότερο για την Ιαπωνία από εμένα και θα χαρώ να μου το πει. Θα με βρει –μέχρι να ανθίσουν οι κερασιές- στον κήπο του Γιουσίμα Τέντζιν, στην κατηφόρα πριν το πάρκο του Ουένο: οι δαμασκηνιές εκεί είναι υπέροχες.

ENGLISH

Η αναδημοσίευση του περιεχομένου του GreeceJapan.com (φωτογραφιών, κειμένου, γραφικών) δεν επιτρέπεται χωρίς την εκ των προτέρων έγγραφη άδεια του GreeceJapan.com

Γρηγόρης Μηλιαρέσης
Γρηγόρης Μηλιαρέσης
Δημοσιογράφος και μεταφραστής. Έχει συνεργαστεί με πλειάδα εφημερίδων, περιοδικών (τόσο του γενικού όσο και του ειδικού τύπου) και εκδοτικών οίκων και με ειδίκευση στο Ίντερνετ, τις πολεμικές τέχνες και την Ιαπωνία όπου και ζει τα τελευταία χρόνια. Από το 2012 μέχρι το 2016 έγραφε την εβδομαδιαία στήλη στο GreeceJapan.com "Γράμματα από έναν αιωρούμενο κόσμο" και το 2020 κυκλοφόρησε το ομότιτλο βιβλίο του. Περισσότερα στη συνέντευξη που είχε δώσει στο GreeceJapan.com.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗΝ ΙΑΠΩΝΙΑ

ΡΟΗ ΑΡΘΡΩΝ

Σαν σήμερα στις 27 Ιουνίου 1850 γεννήθηκε στη Λευκάδα ο Λευκάδιος Χερν

Σαν σήμερα, στις 27 Ιουνίου του 1850 γεννήθηκε στη Λευκάδα ο Λευκάδιος Χερν. Το συγγραφικό έργο του αποτελεί μία...

ΛΕΥΚΑΔΑ: Υποδοχή της αντιπροσωπείας του αδελφοποιημένου με τη Λευκάδα Δήμου Σιντζούκου

Γύρω στις 1.00 το μεσημέρι της Πέμπτης 23 Ιουνίου 2022 έγινε δεκτή με κάθε επισημότητα, περνώντας το κόκκινο χαλί...

Σόγκι, μάνγκα και καπάκια υπονόμων

Όπως είχαμε γράψει χθες, η περιοχή Σεταγκάγια στο Τόκιο θεωρείται η βάση του σόγκι, του ιαπωνικού σκακιού. Εκεί βρίσκεται...

23/6 Αθήνα: «Άμα-Σαν», το ντοκιμαντέρ για τις θρυλικές «γυναίκες της θάλασσας» (τρέιλερ)

Το ντοκιμαντέρ Άμα-Σαν της Κλαούντια Βαρεχάο με θέμα τις θρυλικές δύτριες Άμα, τις «γυναίκες της θάλασσας», θα προβληθεί την...

Ινούι-Πλατανιώτη: Mετάλλια και στο ελεύθερο σόλο του Παγκοσμίου Πρωταθλήματος

Τα μετάλλια της Γιούκικο Ινούι και Ευαγγελίας Πλατανιώτη στο 19ο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Καλλιτεχνικής Κολύμβησης διπλασιάστηκαν το απόγευμα της Τετάρτης...

H Φωτογραφία της Ημέρας: Σόγκι, προσευχή και καλή τύχη

Ας πάρουμε τα πράγματα με τη σειρά: Σόγκι είναι το ιαπωνικό σκάκι. Η περιοχή Σεταγκάγια στο Τόκιο θεωρείται η...

Ελλάδα-Ιαπωνία στο 19ο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Υδατοσφαίρισης

Oι Εθνικές ομάδες Ανδρών Ελλάδας και Ιαπωνίας θα βρεθούν αντιμέτωπες στο δεύτερο αγώνα τους στο 19ο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Υδατοσφαίρισης...

Ιαπωνικό Φεστιβάλ, το Σαββατοκύριακο 25-26 Ιουνίου 2022

Μετά την πρώτη διοργάνωση που πραγματοποιήθηκε τον Μάρτιο του 2018 με τη συμμετοχή 5.000 επισκεπτών, το Ιαπωνικό Φεστιβάλ επιστρέφει...
spot_img
ΓΡΑΜΜΑΤΑ ΑΠΟ ΕΝΑΝ ΑΙΩΡΟΥΜΕΝΟ ΚΟΣΜΟspot_img
TΟ 1o ANIME RADIO ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑspot_img