Τακεούτσι

Κείμενο-φωτογραφία:
Γρηγόρης Α. Μηλιαρέσης

Κάποιοι θεωρούν ότι είναι το πεύκο –και τα χαρακτηριστικά ιαπωνικά πεύκα, ιδιαίτερα όταν γίνονται μπονσάι, τα πασίγνωστα δέντρα-νάνοι/γλυπτά σίγουρα παραπέμπουν αμέσως στην Ιαπωνία, εξ ου και η χρήση τους ως μοναδικού φόντου στο θέατρο Νο. Και ακόμα περισσότεροι θεωρούν ότι είναι η κερασιά, το δέντρο με την πολύ μικρή ανθοφορία που κάθε χρόνο γίνεται θέαμα και γιορτή και που έχει συνδέσει το όνομά του με τη ματαιότητα της ύπαρξης –η ιαπωνική αντιπαράθεση του «ζήσε όμορφα και πέθανε νέος» στο αμερικανικό «ζήσε γρήγορα και πέθανε νέος». Κάποιοι θεωρούν ότι είναι το χρυσάνθεμο, το μεγαλόπρεπο έμβλημα του αυτοκράτορα, κάποιοι άλλοι το ρύζι, η βασική τροφή της χώρας και κάποιοι άλλοι το τσάι, το βασικό της ποτό και ένα από τα βασικά της πολιτισμικά στοιχεία.

Ελάχιστοι είναι εκείνοι που ως φυτό-σύμβολο της Ιαπωνίας θα σκεφτούν το μπαμπού. Όμως υπάρχει παντού, πολύ περισσότερο από όλα τα παραπάνω μαζί. Από τα πινέλα της καλλιγραφίας και της ζωγραφικής ως τα σύνεργα της τέχνης του τσαγιού, από τις βεντάλιες και τα στόρια σουντάρε που προσφέρουν λίγη δροσιά το ανυπόφορο ιαπωνικό καλοκαίρι ως τα βάζα για την ικεμπάνα, τις συνθέσεις με τα λουλούδια, από το κλασσικό έργο «Οσιμοντόσι» του καμπούκι ως τα κλασσικά μενού που συμβολίζει τη μεσαία κατηγορία (το πεύκο είναι η ανώτερη και το δαμάσκηνο η κατώτερη), από τα διακοσμητικά του Ταναμπάτα τον Ιούλιο ως τα αντίστοιχα της πρωτοχρονιάς, από τις σχολές κέντο σαν σινάι, ομοίωμα ξίφους και τις αίθουσες συναυλιών σαν φλάουτο σακουχάτσι ως την κουζίνα, σαν συστατικό πολλών φαγητών και σαν ξυλάκια φαγητού, το μπαμπού βρίσκεται κρυμμένο σε κοινή θέα σε κάθε διάσταση της ιαπωνικής ζωής.

Προφανώς αυτό οφείλεται στην αφθονία του σε όλη τη χώρα· όταν ένα υλικό διατίθεται τόσο απλόχερα και άκοπα, ο άνθρωπος θα βρει τρόπο να το χρησιμοποιήσει όσο μπορεί περισσότερο. Και παρότι αυτή η πρακτική απάντηση με καλύπτει, δεν μπορώ να μη σκεφτώ ότι μετά από τόσα χρόνια συμβίωσης με τα μπαμπού οι ιάπωνες έχουν δανειστεί τη βασική του ποιότητα: την ευλυγισία που του δίνει αντοχή απέναντι στα στοιχεία της φύσης. Οι παλιοί δάσκαλοι των πολεμικών τεχνών δεν παρέλειπαν να παρομοιάσουν τη σωστή τεχνική με το μπαμπού και να παραινούν τους μαθητές τους να βρουν στο νου και το σώμα τους, τη δική του ισορροπία ανάμεσα στην υποχωρητικότητα και στη δύναμη. Και παρόλο που η κοινωνία τους δείχνει μονολιθικά αμετακίνητη –και συχνά είναι- η αντοχή της απέναντι σε μεγάλες και μικρές δυσκολίες, μου φέρνει πάντα στο μυαλό την εικόνα του μπαμπού την ώρα του τυφώνα. 

ENGLISH

Η αναδημοσίευση του περιεχομένου του GreeceJapan.com (φωτογραφιών, κειμένου, γραφικών) δεν επιτρέπεται χωρίς την εκ των προτέρων έγγραφη άδεια του GreeceJapan.com

Γρηγόρης Μηλιαρέσης
Γρηγόρης Μηλιαρέσης
Δημοσιογράφος και μεταφραστής. Έχει συνεργαστεί με πλειάδα εφημερίδων, περιοδικών (τόσο του γενικού όσο και του ειδικού τύπου) και εκδοτικών οίκων και με ειδίκευση στο Ίντερνετ, τις πολεμικές τέχνες και την Ιαπωνία όπου και ζει τα τελευταία χρόνια. Από το 2012 μέχρι το 2016 έγραφε την εβδομαδιαία στήλη στο GreeceJapan.com "Γράμματα από έναν αιωρούμενο κόσμο" και το 2020 κυκλοφόρησε το ομότιτλο βιβλίο του. Περισσότερα στη συνέντευξη που είχε δώσει στο GreeceJapan.com.

ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗΝ ΙΑΠΩΝΙΑ

ΡΟΗ ΑΡΘΡΩΝ

Λευκάδα: Ημέρες Λευκάδιου Χερν 2022

Το Πνευματικό Κέντρο Λευκάδας διοργανώνει τις «Ημέρες Λευκάδιου Χέρν», στις 23 και 24 Ιουνίου 2021. Οι εκδηλώσεις τελούν υπό την...

Διεθνής Ημέρα Μουσείων: Επίσκεψη σε 26 Ιαπωνικά Μουσεία!

H 18η Μαΐου καθιερώθηκε ως Διεθνή Ημέρα Μουσείων το 1977 από το Διεθνές Συμβούλιο Μουσείων (ICOM), στην προσπάθειά του...

Μangatellers “Μythos”: Όταν η αρχαία ελληνική μυθολογία συναντά τα μάνγκα

日本語 Με συνέπεια, επιμονή και βέβαια έμπνευση και δημιουργικότητα οι Μangatellers είναι από τους πρωταγωνιστές στον ελληνικό χώρο των μάνγκα,...

Σαμουράι-Ιαπωνία: Εκπαιδευτική δράση στο Μουσείο Ασιατικής Τέχνης Κέρκυρας στο πλαίσιο της Διεθνούς Ημέρας Μουσείων

Με την εκπαιδευτική δράση Σαμουράι-Ιαπωνία στην ιαπωνική συλλογή της μόνιμης έκθεσης του συμμετέχει στον εορτασμό της Διεθνούς Ημέρας Μουσείων (Τετάρτη...

Ιαπωνία: Φορείς της τουριστικής βιομηχανίας πιέζουν να ανοίξουν τα σύνορα για τους τουρίστες

Φορείς που εκπροσωπούν την ιαπωνική τουριστική βιομηχανία, αναμέσα τους η Ένωση Ταξιδιωτικών Πρακτόρων, η Ένωση Ξενοδόχων Ιαπωνίας καθώς και...

Η Φωτογραφία της Ημέρας: Κρουστά και Ξενάκης στη Σαϊτάμα

Η διάσημη καλλιτέχνις κρουστών, Κούνικο Κάτο, μαζί με νέους ταλαντούχους μουσικούς μετά την παρουσίαση του έργου «Πλειάδες» του Ιάννη...

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ