Νερό και χρώμα

Greecejapan_Kakigori

Κείμενο-φωτογραφία: Γρηγόρης Α. Μηλιαρέσης

Όπως πέρσι και πρόπερσι, έτσι και αυτό το καλοκαίρι, τα περιοδικά που καταγράφουν (και καθοδηγούν) τις νέες μόδες στο Τόκιο αφιέρωσαν σελίδες επί σελίδων στα μαγαζιά που παρουσιάζουν νέες ερμηνείες του κάκι-γκόρι (かき氷), του πιο κλασικού καλοκαιρινού επιδορπίου. Βλέποντας τις φωτογραφίες και διαβάζοντας τις περιγραφές, είναι δύσκολο να μην εντυπωσιαστείς: κάκι-γκόρι με ολόκληρα κομμάτια μάνγκο, κάκι-γκόρι με γεύση τιραμισού, τούρτες με γέμιση κάκι-γκόρι, κάκι-γκόρι με επικάλυψη κρέμα κολοκύθας ή γιαούρτι με διάφορες γεύσεις ή μέλι ή φρέσκο τσάι μάτσα και κρέμα κόκκινων φασολιών ατζούκι ή φρέσκιες καραμελωμένες φράουλες ή παγωτά κάθε γεύσης και χρώματος ή σορμπέ από εξωτικά φρούτα -ή καρότο. Μερικές φορές μάλιστα, το εντυπωσιακό στοιχείο δεν είναι στην επικάλυψη: κάποια μαγαζιά σερβίρουν κάκι-γκόρι φτιαγμένο με χιόνι από το Φούτζι ή με νερό παρμένο από μερικές από τις καλύτερες και πιο διάσημες πηγές όλης της χώρας. Δε θα ήταν υπερβολή να πει κανείς ότι το κάκι-γκόρι δεν είναι πια ένα πράγμα αλλά μια ολόκληρη σχολή ζαχαροπλαστικής.

Δε θα ήταν καν πρωτότυπο: αντίθετα με ό,τι θα πίστευε κανείς, το κάκι-γκόρι δεν είναι πρόσφατη υπόθεση -η μεγάλη του δημοφιλία είναι και οφείλεται (ως είθισται) στην περίοδο Μέιτζι, όταν το πνεύμα εκβιομηχάνισης της Ιαπωνίας οδήγησε κάποιους να επινοήσουν (ή να αντιγράψουν -κανείς δεν μπορεί να ξέρει με βεβαιότητα) μηχανές που τρίβουν τον πάγο. Έκτοτε, ένα πολύ ειδικό έδεσμα για πολύ απαιτητικούς ουρανίσκους, όπως φανερώνει η αναφορά σ’ αυτό  σε ένα από τα παλιότερα λογοτεχνικά κείμενα της χώρας, στο “Μακούρα νο Σόσι” (枕草子) της κυρίας της αυλής Σέι Σονάγκον (清少納言) γραμμένο την περίοδο Χέιαν, δηλαδή πριν από 1000 χρόνια, έφτασε στο σύνολο των Ιαπώνων και ο θρυμματισμένος πάγος που σερβίρεται με σιρόπι (για χρώμα και γεύση) ταυτίστηκε με το καλοκαίρι. Ακόμα και κάποιος νεοφερμένος στην Ιαπωνία όπως ο γράφων,  θεωρεί αφύσικο να μη δει ήδη από τις πρώτες εβδομάδες της εποχής τα χαρακτηριστικά σημαιάκια με το ιδεόγραμμα που σημαίνει “πάγος” (氷) κόκκινο πάνω από μια μπλε στυλιζαρισμένη θάλασσα να εμφανίζονται σε πάσης φύσεως μαγαζιά και σε πάγκους πλανόδιων στα πανηγύρια.

Σε πείσμα των συναδέλφων μου και των αγωνιωδών προσπαθειών τους να ανακαλύψουν νέες γεύσεις, προσωπικά θα παραμείνω στο κάκι-γκόρι των πανηγυριών και των λίγων ξεχασμένων παλιομοδίτικων εποχικών μαγαζιών -έκαστος και η μυθολογία του και για μένα το αληθινό κάκι-γκόρι παραμένει υπόθεση του σιταμάτσι. Δε με νοιάζει αν ο πάγος δε μαζεύτηκε με προσοχή από τις χιονισμένες κορυφές των Νότιων Άλπεων, ούτε αν σερβίρεται σε ένα φτηνό χάρτινο κύπελλο με ένα καλαμάκι με πατικωμένη τη μια άκρη ώστε να λειτουργεί και σαν κουταλάκι. Δε με νοιάζει ούτε αν το σιρόπι είναι υπερβολικά γλυκό, κολλάει και ανακατεύεται με τον λιωμένο πάγο λίγο αφότου έχεις φάει το μισό -πρέπει να το τρως αργά γιατί η θερμοκρασία του σου παγώνει το κεφάλι. Για κάποιον λόγο, δεν μπορώ να δω τα μικρά παιδιά να ζητούν από τους γονείς τους επίμονα τις ιδιοφυείς συλλήψεις των ζαχαροπλαστών του δυτικού Τόκιο όπως κάνουν για τις κλασικές γεύσεις και χρώματα -φράουλα, πεπόνι ή “Μπλου Χαβάη”- και αν το κάκι-γκόρι επέζησε όλα αυτά τα χρόνια είναι επειδή είναι αρκετά απλό ώστε να αρέσει στα παιδιά. Τα παιδιά που κάποτε θα μεγαλώσουν, θα γίνουν γονείς και θα διδάξουν στα δικά τους παιδιά ότι καλοκαίρι χωρίς κάκι-γκόρι απλώς δεν είναι καλοκαίρι.

ENGLISH

scroll to top