Συνέντευξη με τον Πρόεδρο του Ελληνο-Ιαπωνικού Συνδέσμου κ. Δήμο Βρατσάνο

dimos-vratsanos

Νοέμβριος 2005 / GreeceJapan.com

Πρόσφατα αναλάβατε την προεδρία του Ελληνο-Ιαπωνικού Συνδέσμου. Μπορείτε να μας πείτε μερικά λόγια για την ιστορία του Συνδέσμου και τις δραστηριότητές του;

Ο Ελληνο-Ιαπωνικός Σύνδεσμος ιδρύθηκε το 1956 από μία ομάδα ιδιωτών, επιχειρηματιών-αντιπροσώπων ιαπωνικών εταιριών και γενικότερα φίλων της Ιαπωνίας και του ιαπωνικού πολιτισμού. Σκοπός του Συνδέσμου είναι η μελέτη, καλλιέργεια, ανάπτυξη και προαγωγή των ελληνοιαπωνικών σχέσεων, με ιδιαίτερη έμφαση στον πολιτιστικό και μορφωτικό τομέα. Ανάμεσα στις δραστηριότητες του Συνδέσμου είναι διαλέξεις και σεμινάρια σχετικά με την ιαπωνική κουλτούρα, προβολή ταινιών, διοργάνωση καλλιτεχνικών εκδηλώσεων με θέμα τις ιαπωνικές παραδοσιακές τέχνες, συνεστιάσεις, σεμινάρια εκμάθησης της ιαπωνικής γλώσσας, οργάνωση εκδρομών (ταξίδι στην Ιαπωνία) κ.α. Επίσης ο Eλληνο-Ιαπωνικός Σύνδεσμος διοργανώνει κάθε χρόνο, με τη συνεργασία της Πρεσβείας της Ιαπωνίας, το διαγωνισμό για το “Πιστοποιητικό Γνώσεως της Ιαπωνικής γλώσσας” (Japanese Language Proficiency Test). Στην 49χρονη ιστορία του ο Ελληνο-Ιαπωνικός Σύνδεσμος πραγματοποίησε και πραγματοποιεί τους σκοπούς του, πάντοτε με την στενή συνεργασία της Πρεσβείας της Ιαπωνίας στην Ελλάδα, του Japan Foundation και άλλων κρατικών ιαπωνικών και ελληνικών αρχών. Σε πολλές περιπτώσεις συνεργάσθηκε στενά με την Διευθυνση Τουρισμού Άπω Ανατολής του Ελληνικού Οργανισμού Τουρισμού της οποίας ήταν προϊστάμενος ο σημερινός Πρόεδρός του (περίοδος 1971-1984). Μέσα στους κόλπους του Συνδέσμου γεννήθηκε και ο Ελληνικός Σύλλογος Ανθοδετικής Ιkebana της Σχολής Ο hara, μιάς εκ των σπουδαιοτέρων σχολών της Ιαπωνίας. Σήμερα ο Σύλλογος είναι ανεξάρτητο σωματείο με πλούσια δράση, διατηρώντας πάντοτε τους στενούς δεσμούς του με τον Σύνδεσμο.

Έχετε διατελέσει για πολλά χρόνια διευθυντής του γραφείου του ΕΟΤ στο Τόκυο. Ήταν η εποχή που ξεκίνησαν οι Ιάπωνες τουρίστες να έρχονται στην Ελλάδα. Θα είναι πολύ ενδιαφέρον να μας μιλήσετε για την κατάσταση του ελληνικού τουρισμού την εποχή εκείνη, σε σχέση με την Ιαπωνία και τις δυσκολίες που συναντήσατε στο να γίνει η Ελλάδα τουριστικός προορισμός για τους Ιάπωνες.

Στις αρχές της δεκαετίας του ’70 η τότε Διοίκηση του Ελληνικού Οργανισμού Τουρισμού αποφάσισε την ίδρυση Γραφείου στο Τόκυο προκειμένου να εκμεταλλευθεί την νέα αγορά της Ιαπωνίας. Για την θέση του Διευθυντού επελέγη ο υποφαινόμενος. Ως Διευθυντής Δημοσίων Σχέσεων του ΕΟΤ (για μια διετία), είχα επισκεφθεί μαζί με τον τότε Διευθυντή του ΕΟΤ της Νέας Υόρκης κ. Γρ.Λεβέντη την Ιαπωνία, με σκοπό τη διερεύνηση της ιαπωνικής τουριστικής αγοράς.
Μέχρι την εποχή αυτή 5.000 περίπου Ιάπωνες επισκέπτονταν την Ελλάδα για μερικές ώρες κατά την διάρκεια μεσογειακών συνήθως κρουαζιερών. Τα κυριότερα προβλήματα την εποχή αυτή ήταν κυρίως η έλλειψη αεροπορικής σύνδεσης Τόκυο-Αθήνας με την Ολυμπιακή Αεροπορία ή τις Japan Airlines, η άγνοια των Ιαπώνων και της ιαπωνικής τουριστικής αγοράς για την Ελλάδα ως ιδεώδους τόπου προορισμού, έλλειψη ιαπωνομαθών ξεναγών, παντελής έλλειψη άμεσης διαφημιστικής εκστρατείας της Ελλάδος η έστω και έμμεσης (μέσω ελληνικών επώνυμων προϊόντων).Οι Ιάπωνες γνώριζαν τότε αμυδρά την Ακρόπολη, την Ελληνική Μυθολογία, την Ολυμπία για ευνόητους λόγους (Tokyo Olympics), την Νανά Μούσχουρη, Μελίνα Μερκούρη (ταινία Never on Sunday) και την Βίκυ Λέανδρος.
Τα εγκαίνια του Γραφείου του ΕΟΤ έγιναν στη μεγάλη αίθουσα Fuyu no ma του Ξενοδοχείου New Otani και την κορδέλα έκοψε ο Πρίγκηπας Takahito Mikasa no Miya, αδελφός του Αυτοκράτορα της Ιαπωνίας Χιροχίτο.
Μάλιστα τα εγκαίνια είχαν συνδυασθεί με την έναρξη της πτήσης της JAL , που είχε συμπεριλάβει την Αθήνα στην διαδρομή της «Οδού του Μεταξιού» προς την Ευρώπη.

Πρέπει να τονισθεί ότι οι τότε διοικήσεις του ΕΟΤ εγκρίνανε ετησίως ικανά κονδύλια για την διαφήμιση της Ελλάδος αφ’ενός για τους τουριστικούς παράγοντες και αφ’ ετέρου για τους απλούς Ιάπωνες. Για τους τελευταίους δόθηκε έμφαση στον περιοδικό Τύπο και μάλιστα με καταχωρήσεις σε περιοδικά για νεαρές Γιαπωνέζες 20-29 ετών που το όνειρό τους ήταν να επισκεφθούν τα μαγευτικά νησιά του Αιγαίου (EGE – KAI στα ιαπωνικά). Θυμάμαι ότι στον ειδικό ταξιδιωτικό τύπο παρουσιάσαμε μία φανταστική φωτογραφία του Παρθενώνα με το τολμηρό Catch-phrase που στην αρχή δημιουργούσε σοκ “Παρακαλούμε ξεχάστε την Ακρόπολη” με το σκεπτικό ότι Ελλάδα δεν είναι μόνο αρχαιότητες αλλά είναι μία μοντέρνα χώρα και ένας ιδεώδης τουριστικός τόπος προορισμού. Με τις μεγάλες προσπάθειες της Διεύθυνσης και με την υποστήριξη του ΕΟΤ κατέστη δυνατό η Ελλάδα να συμπεριληφθεί στους έξη σπουδαιότερους τόπους προορισμού στην Ευρώπη πλάϊ στη Γαλλία, Αγγλία, την τότε Δ.Γερμανία, Ιταλία και Ισπανία. Σε αυτό συνέβαλαν μεταξύ άλλων οι ομαδικοί “γάμοι” στην μεσαιωνική εκκλησία της Παναγίας στη Φιλέρημο που καθιέρωσαν την Ρόδο δημοφιλή και το μυθιστόρημα του συγγραφέα Masuo Ikeda το οποίο πήρε το σπουδαιότερο φιλολογικό Βραβείο της Ιαπωνίας Akutagawa που αργότερα γυρίσθηκε σε ταινία ” Ege-kai ni sasagu – Αφιερωμένη στο Αιγαίο Πέλαγος “. Τα δύο τρίτα της ταινίας παρουσίαζαν μία θλιβερή Ρώμη και το ένα τρίτο μία ονειρεμένη Σίφνο! Επίσης την ίδια χρονιά το τραγούδι της όμορφης και δημοφιλούς τραγουδίστριας Judy Wong “Miserarete” οποίο είχε ως θέμα το Αιγαίο και που το αναμετάδιδαν σχεδόν κάθε βράδυ τα τηλεοπτικά δίκτυα πήρε τελικά το Πρώτο Βραβείο του μεγαλύτερου εμπορικού τηλεοπτικού καναλιού TBS . Την χρονιά αυτή-1978- ο αριθμός των Ιαπώνων που επισκέφθηκαν την Ελλάδα ανήλθε σε 130.000 άτομα. Ο αριθμός αυτος υπήρξε ρεκόρ και μέχρι σήμερα δεν έχει ακόμα ξεπερασθεί.

Κατά το τέλος της θητείας μου στην Ιαπωνία διετέλεσα για Πρόεδρος του ΑNTOR Japan (Association of National Tourist Office Representatives) και με την ιδιότητα μου αυτή υπήρξα ένας εκ των κυρίων ομιλητών στο Συνέδριο της JATA (Japan Association of Travel Agents) με θέμα της ομιλίας μου ” The Dos and Don ‘ ts of the Japanese Travel Market ” την οποίαν παρακολούθησαν 1500 περίπου σύνεδροι. Η ομιλία προκάλεσε το μεγάλο ενδιαφέρον των ακροατών καθ’όσον παρέσχε σαφείς οδηγίες και συμβουλές στους για πρώτη φορά επισκεπτόμενους την Ιαπωνία ξένους ταξιδιωτικούς πράκτορες πως να επικοινωνήσουν με επιτυχία με τους Ιάπωνες ομολόγους τους, δοθέντος ότι πολλές φορές οι ομιλητές αναφέρονται σε θεωρητικές αντιμετωπίσεις των θεμάτων.

Ο εισερχόμενος τουρισμός από την Ιαπωνία έχει μειωθεί σημαντικά τα τελευταία χρόνια. Το θέμα της επαναλειτουργίας της απευθείας αεροπορικής σύνδεσης Αθήνα-Τόκυο είναι συνεχώς μέσα στην ατζέντα όλων των διμερών συνομιλιών και συναντήσεων χωρίς δυστυχώς θετικό αποτέλεσμα. Δεν έλειπε και από την πρόσφατη συνάντηση Καραμανλή-Κοϊζούμι. Τελευταία υπάρχει μια αισιοδοξία εκ μέρους του ΕΟΤ ότι θα αντιστραφεί η αρνητική αυτή κατάσταση. Ποια είναι η γνώμη ενός βετεράνου στο χώρο;

Αναμφισβήτητα η επαναλειτουργία της απ’ευθείας αεροπορικής σύνδεσης Αθήνα-Τόκυο θα τονώσει το ενδιαφέρον των τουριστικών πρακτόρων / Wholesalers να εξασφαλήσουν, σε ικανοποιητικές τιμές, τις απαιτούμενες θέσεις για να αυξήσουν τα “τουριστικά πακέτα” για την Ελλάδα σε συνδυασμό με άλλους ευρωπαϊκούς τόπους προορισμού. Για πολλά χρόνια οι συζητήσεις για το θέμα της απ’ευθείας σύνδεσης γινόταν με την Ολυμπιακή Αεροπορία.Τελικά τούτο πραγματοποιήθηκε, δυστυχώς όμως όχι για πολύ! Μετά από λίγο καιρό καταργήθηκε η γραμμή με την δικαιολογία ότι η γραμμή ήταν ασύμφορη οικονομικά. Τέτοιου είδους ενέργειες δεν συμβάλουν ικανοποιητικά στην εμπιστοσύνη των Ιαπώνων πρακτόρων για την Ελλάδα. Τελευταία υπάρχει μία αισιοδοξία εκ μέρους του ΕΟΤ ότι στο μέλλον θα αντιστραφεί η αρνητική κατάσταση που έχει δημιουργηθεί και ο ιαπωνικός εισερχόμενος τουρισμός που έχει μειωθεί τα τελευταία χρόνια θα ανακάμψει. Συχνά συζητείται ότι σήμερα το ενδιαφέρον των Ελλήνων πρακτόρων έχει στραφεί στην Κινεζική Αγορά-μία αγορά προς το παρόν με ελεγχόμενο τουρισμό για ποικίλους λόγους. Βεβαίως οι συνθήκες αλλάζουν αλλά δεν θα πρέπει να παραμελούνται αγορές για τις οποίες έχουν επενδυθεί επί σειρά ετών μεγάλα χρηματικά ποσά.

Συνεχίζουμε με το κεφάλαιο του τουρισμού, δράττοντας την ευκαιρία που μας δίνεται μιλώντας με έναν «ειδικό» στον ιαπωνικό τουρισμό. Μπορείτε να μας κάνετε το προφίλ του Ιάπωνα τουρίστα; H ποιότητα και το κόστος των υπηρεσιών, καθώς και η τουριστική συμπεριφορά στην Ελλάδα μπορεί να τον καλύψει και να τον κάνει να επισκεφτεί ξανά τη χώρα μας;

Δεν θα πρέπει να παραβλέπεται το γεγονός ότι ο Ιάπωνας τουρίστας την πρώτη φορά που επισκέπτεται την Ευρώπη επιθυμεί να επισκεφθεί περισσότερους του ενός τόπους. Εάν ικανοποιηθεί από μία χώρα ενδεχομένως να την επισκεφθεί στο μέλλον αποκλειστικά. Ο Ιάπωνας επιθυμεί να επισκεφθεί την Ελλάδα. Επί πολλά χρόνια η εικόνα της Ελλάδος πέραν των αρχαιοτήτων, της ιστορίας/μυθολογίας τον προσέλκυε η εικόνα του Αιγαίου. Σήμερα γίνεται προσπάθεια να μη περιορίζεται μόνο στο Αιγαίο αλλά να προβληθούν και άλλα ενδιαφέροντα. Ένα από τα ωραιότερα προϊόντα μας- η κρουαζιέρα- δεν συμπεριλαμβάνεται στο πακέτο λόγω της μικρής παραμονής του Ιάπωνα στην χώρα μας. Για τον λόγο αυτό έγινε δημοφιλής η μονοήμερη κρουαζιέρα (και λόγω του χαμηλού κόστους της).
Σχετικά με την συμπεριφορά στην Ελλάδα πιστεύω οτι έχει αλλάξει τα τελευταία χρόνια. Ο Ιάπωνας φαίνεται πάντοτε να είναι ευχαριστημένος και να μην παραπονείται. Ο Έλληνας εκλαμβάνει το γεγονός τούτο ως ικανοποίηση του τελευταίου μη γνωρίζοντας ότι τα παράπονα θα συζητηθούν όταν θα επιστρέψει στην πατρίδα του και η ζημιά που θα προκληθεί θα είναι μεγάλη. Ο Ιάπωνας τουρίστας είναι ευγενής αλλά δεν θα πρέπει η ευγένεια να εκλαμβάνεται ως αδυναμία. Επιθυμεί την ενημέρωση του για οτιδήποτε συμβαίνει κατά την διάρκεια της παραμονής του στη χώρα που επισκέπτεται. Θυμάμαι κάποτε ότι κάποια κρουαζιέρα είχε προγραμματισθεί να αποπλεύσει στις 16.00. Λόγω δυσμενών καιρικών συνθηκών το πλοίον καίτοι η ώρα είχε πάει 22.00 βρίσκοταν ακόμη στο λιμάνι. Καθ’όλο το διάστημα αυτό δεν είχε γίνει καμία σχετική ανακοίνωση από τους αρμοδίους του πλοίου. Σε ερώτηση εκπροσώπου του γκρούπ πότε θα αναχωρήσει το πλοίο πήρε την απάντηση “Θεός είμαι άνθρωπε μου για να ξέρω?” Αντίθετα στην Ιαπωνία γίνονται ανακοινώσεις κάθε τέταρτο περίπου.

Διατελέσατε για πολλά χρόνια και διευθυντής του Φεστιβάλ Αθηνών. Μπορείτε να μας μιλήσετε για τη θητεία σας εκεί όσον αφορά την οργάνωση εκδηλώσεων σχετικών με την Ιαπωνία;

Μετά την επιστροφή μου από την Ιαπωνία στην Ελλάδα τον Απρίλιο του 1984 ανέλαβα την Υπηρεσία Τουριστικών Εκδηλώσεων του ΕΟΤ δηλαδή τα Φεστιβάλ Αθηνών και Επιδαύρου, τις παραστάσεις Ήχος και Φώς και τις Γιορτές Κρασιού. Στην θέση αυτή παρέμεινα μέχρι και το πρώτο εξάμηνο του 1994. Λόγω της μακράς θητείας μου στην Ιαπωνία και της αγάπης μου για την χώρα αυτή κατέβαλα προσπάθειες ώστε στο πρόγραμμα του Φεστιβάλ Αθηνών να συμπεριληφθούν αξιόλογα ιαπωνικά καλλιτεχνικά συγκροτήματα. Η πρώτη αξιόλογη συμμετοχή, οταν είμουνα ακόμα στην Ιαπωνία, υπήρξε η παρουσίαση της Μήδειας του Ευριπίδη σε σκηνοθεσία του διασήμου Ιάπωνα σκηνοθέτη Υukio Ninagawa με πρωταγωνιστή τον διάσημο ηθοποιό Mikijiro Hira στο Θέατρο Λυκαβηττού. Την παράσταση την είχα παρακολουθήσει και εγώ εκ συμπτώσεως που είχα ελθει υπηρεσιακώς στην Ελλάδα. Μετά το πέρας της παράστασης άκουσα δύο μεγάλες φυσιογνωμίες του Ελληνικού Θεάτρου πού κάθονταν δίπλα μου να σχολιάζουν με ενθουσιασμό την παράσταση και να λένε μεταξύ άλλων “Ηλθαν οι Ιάπωνες να μας μάθουν πως να ερμηνεύουμε την αρχαία τραγωδία! ” Οι δυό μεγάλοι θεατράνθρωποι ήταν οι αείμνηστοι Κάρολος Κούν και Αλέξης Μινωτής. Η επιτυχία υπήρξε τόσο μεγάλη ώστε οι παραστάσεις επαναλήφθηκαν τον επόμενο χρόνο στο Θέατρο Ηρώδου του Αττικού. Πέραν της ανωτέρω παραγωγής τα επόμενα χρόνια παρουσίασε έργα με θέματα αρχαίας τραγωδίας ο επίσης διεθνούς φήμης Ιάπωνας σκηνοθέτης Tadao Suzuki με το Θέατρο SCOT (Waseda Sho – Gekijo) με την διάσημη ηθοποιό Kayoko Shiraishi .
Στον τομέα του χορού 2 φορές μετακαλέσαμε το διεθνούς φήμης Ιαπωνικό χοροθέατρο Sankai Juku (χορός Butoh) το οποίο κατέπληξε το κοινό του Ηρωδείου με την άψογη τεχνική του.
Η Saito Memorial Orchestra με Διευθυντή τον αρχιμουσικό Seiji Ozawa έδωσε δύο συναυλίες στο Ηρώδειο το καλοκαίρι του 1990 με μεγάλη επιτυχία. Η συγκεκριμένη ορχήστρα ιδρύθηκε από τον ανωτέρω αρχιμουσικό το 1984 εις μνήμη του διακεκριμένου καθηγητή της μουσικής Hideo Saito και αποτελείται από μουσικούς που διαπρέπουν στις πλέον γνωστές διεθνείς ορχήστρες του Κόσμου.
Κατά την διάρκεια της θητείας μου στο Φεστιβάλ Αθηνών εκλέχτηκα δύο φορές μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ενώσεως Φεστιβάλ (European Festivals Association) που εδρεύει στην Γενεύη, μέλη της οποίας είναι τα μεγαλύτερα και σημαντικότερα Φεστιβάλ της Ευρώπης.

H επαγγελματική αλλά και η προσωπική σας ζωή είναι στενά συνδεμένη με την Ιαπωνία. Επιτρέψτε μας να σας ρωτήσουμε, γιατί η Ιαπωνία και όχι κάποια άλλη χώρα; Πως ξεκίνησε η διαδρομή σας στους «ιαπωνικούς δρόμους»;

Όταν είμουνα μικρό παιδί ξεφύλλιζα ένα άλμπουμ σε στύλ ακκορντεόν με καλύμματα μπρός και πίσω από λάκα. Στο εξώφυλλο υπήρχε μιά παράσταση μιάς Γιαπωνέζας πάνω σε μιά βάρκα. Το άλμπουμ περιείχε φωτογραφίες με χρώματα απαλά της Ιαπωνίας της εποχής Meiji, με παραστάσεις ναών του Τόκυο, Κυότο κ.ο.κ καθώς και φωτογραφίες από την καθημερινή ζωή των Ιαπώνων της εποχής εκείνης. Δέος και μεγάλη εντύπωση μου προξενούσαν οι φύλακες-θεότητες του ναού της Θεάς Kannon στην Asakusa με το έντονο κόκκινο χρώμα των σωμάτων τους και τις αγριωπές φυσιογνωμίες τους. Το είχα ξεφυλλίσει άπειρες φορές και σκεπτόμουνα ότι θα ήθελα κάποτε να επισκεφθώ την χώρα αυτή. Σε κάποια μετακόμιση το άλμπουμ χάθηκε αλλά ευτυχώς πραγματοποιήθηκε το παιδικό μου όνειρο να δώ τις τοποθεσίες που περιείχε απο κοντά! Το ενδιαφέρον μου για την Ιαπωνία και γενικότερα για την Άπω Ανατολή υπήρξε πάντοτε μεγάλο για την τέχνη της και τον πολιτισμό της. Τελικά με ενθουσίασε η ιδέα να εργασθώ σε μιά εντελώς νέα και παρθένα αγορά προβάλοντας την Ελλάδα και τον τουρισμό της.

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΤΕ ΤΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ ΚΑΙ ΤΙΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΣΑΣ ΣΤΟ ΙΑΠΩΝΙΚΟ ΚΟΙΝΟ

GreeceJapan
scroll to top